top of page

Online gitaarles en liedjes

4.10.10 Gitaar leren spelen - symbolen in tab

Bijgewerkt op: 10 mrt 2022

Bij het lezen van tabulatuur wordt naast cijfers ook gebruik gemaakt van andere tekens. Deze tekens worden gebruikt om verschillende gitaartechnieken aan te duiden. Tot nu toe hebben we gekeken naar de noten (cijfers) die gespeeld moeten worden: op welke snaar en op welke positie. De technieken die we hier behandelen zijn: hammer-ons, pull-offs, slides, bends, vibrato, etc. Het is standaard om voor het aangeven van deze informatie extra letters of symbolen tussen de noten te schrijven. Hier zijn de meest gebruikte letters en symbolen:


h - hammer-on p - pull-off b - bend (een snaar buigen, zodat hij hoger gaat klinken) r - release bend (een gebogen snaar terugbrengen naar de beginpositie) / - slide omhoog (s) \ - slide omlaag (s) v - vibratie (soms ook geschreven als ~) t - tap met de rechterhand x - speel de "noot" zwaar gedempt


Algemeen (theorie)


Voor slides (schuiven van de ene fret naar de andere fret) wordt soms ook s gebruikt, zonder hierbij aan te geven of het om een slide omhoog of een slide omlaag gaat.


Het symbool x wordt gebruikt om een afgekapt, percussief geluid weer te geven. Meestal speel je deze door een snaar met je speelhand (links) af te dempen zodat de snaar dood klinkt wanneer je hem aanslaat.


Let erop dat het gebruik van x volledig anders is dan het gebruik van de x in akkoordenschema's. Wanneer je bijvoorbeeld het D akkoord uitschrijft, dan krijg je: EADGBE xx0232 Hier betekent de x dat een bepaalde snaar niet aangeslagen wordt.


In TAB wordt impliciet aangenomen dat een snaar niet aangeslagen wordt wanneer deze geen cijfer bevat. Dus hetzelfde akkoord zou er in TAB notatie als volgt uitzien:




TAB voor basgitaar zal waarschijnlijk wat extra symbolen nodig hebben om specifieke basgitaartechnieken als slapping en popping weer te kunnen geven. Je zou een s voor slapping en een p voor popping kunnen gebruiken, zolang deze maar onder de TAB-regel geschreven worden om ze te kunnen onderscheiden van de symbolen die gebruikt worden voor sliding en pull-offs.


Onderstaande technieken zullen in de les van Niels met video uitgelegd worden met tevens gebruik makend van de media player. Kijk hiervoor bij les 4.30.11 expressie technieken.


Hammer Ons en Pull offs


Met hammer-ons en kan een stukje TAB notatie er als volgt uit gaan zien:


Hier staat: "Speel de open E snaar tweemaal. Sla daarna de A snaar op de 5e positie aan en doe een hammer-on naar de 7e positie".


Pull-offs zien er soortgelijk uit:



Hier staat een aflopende bluestoonladder genoteerd met pull-offs naar de open snaren. Voor elke pull-off sla je alleen de eerste noot aan met de plectrumhand (rechts). In dit voorbeeld zouden dus alle noten op de 3e en 2e positie aangeslagen worden en zouden alle open snaren met een pull-off van de speelhand aan het klinken worden gebracht.


Omdat je de snaar wat extra energie geeft met een hammer-on of een pull-off, hoef je alleen de eerste noot aan te slaan met de plectrumhand. Je zou zelfs een lange rij hammer-ons en pull-offs achter elkaar kunnen hebben:



In dit geval sla je dus alleen de eerste noot aan.


Opmerking: Er kunnen ook andere symbolen gebruikt worden voor het aangeven van hammer-ons en pull-offs. Het symbool ^ kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor het aangeven van een hammer-on of een pull-off. Bijvoorbeeld:


G---2^4^2----


Hier staat: "Sla de noot op de tweede positie van de G snaar aan. Hammer-on

naar de vierde positie. Pull-off naar de tweede positie". Het zou erg handig

zijn wanneer iedereen dezelfde symbolen en letters gebruikte. Gebruik daarom zoveel mogelijk de standaard notatie, tenzij je een gegronde reden hebt om af te zien van het gebruik van h en p. In ieder geval moet je voor elke TAB die je maakt uitleggen van je symbolen betekenen wanneer je een 'onconventionele' schrijfwijze hanteert.


Gitaar Bends


Een bend is het opdrukken (of soms het omlaagtrekken) van een snaar, zodat de toonhoogte van die snaar omhoog gaat. Wanneer een bend gespeeld moet worden, dan moet je natuurlijk weten hoeveel de toon precies omhoog moet. Dit wordt aangegeven met het schijven van een cijfer achter de b. Bijvoorbeeld:



Hier staat: "Sla de B snaar aan op de 7e positie. Druk de snaar op, zodat de toonhoogte twee halve tonen hoger wordt. Hiermee klinkt de toon uiteindelijk alsof deze op de 9e positie gespeeld wordt". (Soms wordt het getal achter de b ook wel tussen haakjes opgescheven, als ---7b(9)---).


Nog een voorbeeld:



Hier staat: "Sla de B snaar aan op de 7e positie en buig deze een hele toon omhoog. Sla de snaar opnieuw aan, terwijl deze nog steeds opgedrukt is. Laat de snaar hierna weer terugkeren naar de beginpositie, zodat de toon zijn normale toonhoogte weer bereikt".


Soms wordt er ook een pre-bend gebruikt. Hierbij wordt de snaar opgedrukt voordat deze aangeslagen wordt. Na het aanslaan van de snaar wordt deze teruggebracht naar de beginpositie. Pre-bends worden normaal gesproken als volgt opgeschreven:



Hier staat: "Zet je vinger op de B snaar op de 7e positie en druk deze een hele toon omhoog (zonder de snaar aan te slaan). Sla nu de snaar aan en laat de snaar terugkeren naar de beginpostitie".


Soms zullen er ook bends gespeeld moeten worden die bijvoorbeeld maar een kwart toon omhoog hoeven. In dat geval zou het er een beetje raar uitzien om het in TAB als volgt op te schrijven:


B--------7b7.5--------


Daarom wordt het als volgt opgeschreven:


bend up 1/4 tone



Dus de instructie over hoeveel de noot precies opgedrukt moet worden, wordt boven de noot geschreven.


Slides


Een slide is het verschuiven van je speelhand naar een andere positie op de hals, zonder de ingedrukte snaar los te laten. De toonhoogte verandert dus zonder de snaar opnieuw aan te slaan. De meest algemeen gebruikte symbolen voor slides zijn / voor een slide die omhoog gaat en voor een slide die omlaag gaat. Je kunt ook wel een s tegenkomen om een slide aan te duiden. Je hebt niet altijd aparte symbolen nodig om aan te geven of een slide omhoog of omlaag gespeeld moet worden. Kijk maar eens naar het volgende stukje TAB:



Hierin is het duidelijk dat het moet gaan om een slide omhoog vanaf de 7e naar de 9e positie. Maar je kunt ook iets als het volgende tegenkomen:


Hier staat niet precies waar de slides beginnen of eindigen. Hier moet je dus wel weten of je omhoog of omlaag moet sliden. In deze gevallen moet je zelf inschatten op welke positie je moet starten of stoppen met de slide. Het effect dat hier meestal mee bedoeld wordt is dat de gespeelde noot vanuit de diepte ingezet wordt en dat deze plotseling qua toonhoogte omlaag valt wanneer deze

uitklinkt.


Je kunt ook een hele serie van slides achter elkaar tegenkomen:



Dit betekent dat alleen de eerste toon op de 7e positie van de B snaar aangeslagen wordt en dat de overige tonen gespeeld worden door te sliden van positie naar positie.


Succes!


Jan van Gitaartabs.

Opmerkingen

bottom of page